Размер шрифта:
A
A
A
Цвет сайта:
Ц
Ц
Ц

Год Алены Аладавай

Нацыянальны мастацкі музей Рэспублікі Беларусь працягвае праграму мерапрыемстваў у рамках абвешчанага
«Года Алены Васілеўны Аладавай» у гонар стагоддзя з дня яе нараджэння.

3 студзеня ўжо адбылася прэзентацыя кнігі «Музей – яе лёс», якая была выдадзена выдавецтвам «Мастацкая літаратура» тыражом 1000 экзэмпляраў, - плён працы вялікага калектыва навуковых супрацоўнікаў музея, архівістаў, мастакоў, журналістаў.

22 мая а 9.00 гадзіне на галоўпаштамце адбудзецца адмысловае гашэнне прысвечанага ёй канверта з маркай. У 15.00 супрацоўнікі музея адправяцца на Маскоўскія могілкі, каб ускласці кветкі на магілу свайго былога дырэктара, а ў 17.00 у вестыбюлі галоўнага будынка музея адбудзецца вечар памяці. У праграме вечара – канцэрт інструментальнай музыкі ў выкананні студэнтаў Беларускай акадэміі музыкі, прагляд фільма аб Алене Васілеўне, прэзентацыя юбілейнага канверта з маркай, успаміны калегаў і блізкіх.

На вечары адбудзецца таксама прэзентацыя кнігі-альбома (3-е дапоўненае і перапрацаванае выданне) «Времен связующая нить». Укладальнікамі альбома былі вылучаныя 100 лепшых партрэтаў з найбагатай калекцыі музея. Усе яны былі набытыя ў гады працы Е.У. Аладовой.

Аладава – цэлая эпоха ў гісторыі беларускага мастацтва, дырэктар-легенда: «Такога чалавека, як Вы, які ведае ўсю гісторыю беларускага мастацтва цяжка знайсці на замену... », – пісаў ёй скульптар Аляксандр Грубе ў кастрычніку 1972 года.

Амаль уся яе працоўнае жыццё была звязаная з яе «каханым стварэннем» – мастацкім музеем – і можа служыць прыкладам адданага служэння абранай справе. Узначаліўшы з 1944 года Дзяржаўную маляўнічую галерэю (так тады зваўся Нацыянальны мастацкі музей Рэспублікі Беларусь), яна амаль з нуля адрадзіла згубленую ў гады вайны калекцыю.

Цяжка пераацаніць яе ролю ў збіранні, захаванні і вывучэнні твораў нацыянальнага беларускага мастацтва. Ужо ў 1946 годзе Алена Васілеўна арганізавала і ўзначаліла першую навуковую экспедыцыю па выяўленні і збору помнікаў старажытнабеларускага і народнага мастацтва ў зачыненых цэрквах і касцёлах. Усяго жа з 1946 па 1989 гг. музей арганізаваў 106 навуковых экспедыцый, у выніку дзейнасці якіх былі выратаваныя больш двух тысяч помнікаў жывапісу, скульптуры, прыкладнага мастацтва, манускрыптаў і старадрукаваных кніг, якія паступілі ў калекцыю музея.

Глыбокія веды, інтуіцыя праўдзівага знатака і збіральніка мастацтва, а таксама вялікі аўтарытэт, якім яна карысталася ў асяроддзі маскоўскіх і ленінградскіх калекцыянераў, дапамаглі Алене Васілеўне знайсці і набыць для музея ўнікальныя творы рускага і заходнееўрапейскага мастацтва. Дзякуючы яе нястомнай збіральніцкай дзейнасці музей валодае сёння адной з лепшых калекцый рускага мастацтва XVIII - пачатку ХХ ст. на постсавецкай прасторы.

У памяць аб Алене Васілеўне Аладавай у Нацыянальным мастацкім музеі Рэспублікі Беларусь штогод праходзіць навуковая канферэнцыя «Аладовские чытанні». Гэта своеасаблівая справаздача супрацоўнікаў музея аб праведзенай імі за год навуковай працы. У гэты юбілейны год канферэнцыя будзе міжнароднай і досыць прадстаўнічай.

У ёй прымуць удзел нашы калегі з Дзяржаўнай Трэццякоўскай галерэі (Масква), Дзяржаўнага Рускага музея і Дзяржаўнага Эрмітажа (Санкт-Пецярбург). Мяркуецца абмеркаваць праблемы фармавання музейных збораў, збірання, комплекснага вывучэння твораў мастацтва, рэстаўрацыі музейных экспанатаў. Канферэнцыя пачнецца ў 11.00 23 мая.

Пры Алене Васілеўне ў музеі была разгорнутая шырокая выставачная дзейнасць. Беларускія знатакі мастацтва атрымалі магчымасць пазнаёміцца з творчасцю сусветна вядомых мастакоў на выставах калекцый з замежных музеяў ЗША, Польшчы, Нямеччыны. Штогод арганізоўваліся дзесяткі перасоўных мастацкіх выстаў, якія экспанаваліся ў шматлікіх кутках Беларусі. Выставы з музейных фондаў праходзілі ў былых саюзных рэспубліках і за мяжой, спрыяючы павышэнню прэстыжу музея і Беларусі на міжнароднай арэне.

Таму супрацоўнікі музея вырашылі, што лепшым падарункам да юбілею стане арганізацыя вялікай цікавай выставы. Калегі з Трэццякоўскай галерэі, з якімі, працягваючы традыцыі Е.У. Аладовой, у апошні час вельмі цесна супрацоўнічае наш музей, з запалам падтрымалі гэтую ідэю. Вынікам сумесных намагнняў двух музеяў стала выстава «Палонныя прыгажосці» (рускі акадэмічны жывапіс 1830-1910-х гг. з збору Дзяржаўнай Трэццякоўскай галерэі і Нацыянальнага мастацкага музея Рэспублікі Беларусь). Адкрыццё выставы адбудзецца 24 траўня ў 17.00.

У канцы года адбудзецца яшчэ адна падзея, закліканая ўвекавечыць памяць аб Алене Васілеўне: Нацыянальны банк Рэспублікі Беларусь выпусціць у зварот срэбную манету з яе выявай.